Eerst denken, dan doen?

Als je zelf wel eens hebt zitten worstelen met een leeg vel papier, weet je dat schrijven niet altijd vanzelf gaat. De ene keer lukt het beter dan de andere keer. De één kan het ook beter, of sneller dan de ander. Hoe komt dat nou? Waar komen die verschillen vandaan en hoe kun je leren goed te schrijven?

Verschillende onderzoekers hebben zich met deze vragen beziggehouden. De Amerikaanse onderzoekers Linda Flower en John Hayes hebben onderzocht wat er precies in het hoofd van iemand gebeurt als hij schrijft. Zij lieten proefpersonen hardop denken tijdens het schrijven. Daarbij moesten ze proberen alles wat er in hun hoofd opkwam te verwoorden.

Flower en Hayes hebben laten zien dat er verschillende manieren zijn waarop schrijvers te werk gaan. Zo zijn er mensen die proberen een perfecte eerste zin te schrijven. Als dat gelukt is, schrijven ze een perfecte tweede zin, enzovoort. Er zijn ook mensen die beginnen met alles op te schrijven wat hen invalt. Later maken ze van die ideeën een fatsoenlijke tekst. Weer anderen maken eerst een plan waarin ze bedenken wat ze willen schrijven en beginnen daarna pas met het echte schrijfwerk. Eerst denken en dan doen dus. Het is niet op voorhand te zeggen wat voor een schrijver de beste manier is. Flower en Hayes ontdekten echter dat geoefende schrijvers vaak eerst plannen voordat ze beginnen met schrijven.