Brave sukkels

Wetenschappers nemen over het algemeen aan dat de mens het product is van een langdurig Darwinistisch evolutieproces, waarin natuurlijke selectie de voornaamste factor is. Soortgenoten zijn voortdurend in een concurrentiestrijd gewikkeld. Wie niet sterk of slim genoeg is, of wie minder aangepast is dan de rest, krijgt weinig kans zich voort te planten en daarmee erfelijke eigenschappen door te geven.

Je kunt verwachten dat in dit proces de neiging van de mens zich op te offeren voor zijn naaste, als erfelijke eigenschap aanwezig, al lang is 'weg' geselecteerd. Egoïsme is inderdaad geen uitzonderlijk verschijnsel, maar toch komt altruïsme (zelfopoffering) nog wel degelijk voor. Je opofferen voor je eigen nageslacht is evolutionair gezien uiterst zinvol. Soms is altruïsme tegenover niet-familieleden op de lange duur ook zinvol. Vergelijk het met collectieve voorzieningen. Als iedereen belasting betaalt, kan dit geld worden besteed aan zaken waar iedereen meer van profiteert, dan wanneer iedereen het geld in eigen zak houdt. Het probleem is dat het voor ieder individu altijd beter is om niet te betalen. Betalen de anderen niet, dan ben je je geld tenminste niet kwijt en als de anderen wel betalen krijg je de voorziening gratis.

In het selectieproces kunnen enigszins altruïstische types het uiteindelijk beter doen dan egoïsten. Egoïsten kunnen 'meeliften' met een groep 'brave sukkels', maar als ze door hun succes te talrijk worden, gaat de hele groep - inclusief zijzelf - hieraan ten onder.