Exotische avonturen

Eén van de oudste Nederlandse verhalen is een reisverhaal. Het gaat over een Ierse abt, Brandaan, die gedurende negen jaar over de zeeën vaart om, in opdracht van God, de wonderen van de schepping te leren kennen. Zo komt hij een zeedraak tegen, ziet een meermin, een eiland dat een vis blijkt te zijn en de ingang van de hel. Hij spreekt met de duivel en ontmoet gedrochten met zwijnskoppen, menselijke rompen en lange halzen van kraanvogels. En dat is nog maar een kleine greep uit zijn avonturen. Je kunt je afvragen of dit verhaal pure fantasie is of dat het ook realistische elementen bevat.

Ook in de Engelse cultuur is er een belangrijke traditie van reisliteratuur. De confrontatie met een andere cultuur is een dankbaar onderwerp voor romans. De reis van de hoofdpersoon naar een vreemd land kan leiden tot allerlei vragen over de betekenis van de eigen cultuur, maar ook over de plaats van de hoofdpersoon in de wereld. Het vreemde en exotische geven de schrijver bovendien de uitdaging iets nieuws te vertellen, iets dat anders is dan het dagelijkse en bekende. En de gebeurtenissen die normaliter de spanning van een verhaal moeten ophouden (liefde, conflicten, zoektochten) krijgen nu een extra dimensie.

Bekend is ook de Duitse roman Homo Faber van Max Frisch, waarin door de hoofdpersoon veel wordt gereisd. Tijdens zijn verblijf in verschillende landen ondergaat Walter Faber steeds veranderingen. De continenten en landen die hij bezoekt symboliseren bepaalden waarden, die door Faber verschillend beoordeeld worden.