Achter slot en grendel?

Criminaliteit en vooral jeugdcriminaliteit zijn tegenwoordig een hot item. Vroeger, in de jaren zeventig bijvoorbeeld, werd er in de politiek nauwelijks gediscussieerd over criminaliteit. Het was een onderwerp voor specialisten. Men zag criminaliteit over a het algemeen als een afgeleid probleem. Zo stelde het kabinet Den Uyl (1973-1977) bijvoorbeeld dat criminaliteit een probleem was dat kon worden opgelost door betere welzijnsvoorzieningen. Wie dat nu zou stellen zou de hele Tweede Kamer over zich heen krijgen.

De roep om hardere maatregelen en meer blauw op straat is vooral de afgelopen tien jaar sterker geworden. De groepen die 'moeten worden aangepakt' zijn meestal jongeren. 'Hard aanpakken' betekent meestal eerder en strenger straffen. De meeste criminologen en andere wetenschappers die zich met criminaliteit bezighouden staan wat afstandelijker tegenover 'hard aanpakken'. Veel onderzoekers zijn er van overtuigd dat strengere gevangenisstraffen meestal niet leiden tot minder criminaliteit. Een snellere aanpak is in sommige gevallen succesvol, maar heeft soms negatieve effecten. Als het leidt tot onzorgvuldigheid in de rechtsgang is de kans op fouten groter en worden bijvoorbeeld onschuldige mensen gestraft. Wetenschappers zijn het er onderling niet over eens wat de oorzaken zijn voor crimineel gedrag, laat staan dat zij kant en klare oplossingen kunnen presenteren.